Column '5 Mei 2026'

5-5-2026

Twee nachten mand: beter voor de duif, maar wat doen we ermee?

Deze week krijgen we voor het eerst een vlucht met twee nachten mand. Dan moet er dus ook iets anders gevoerd worden. Nu zeg ik bewust: moet. Natuurlijk moet er helemaal niets. U bent zelf baas op uw eigen hok. U heeft uw eigen merk voer, uw eigen systeem, uw eigen methode en uw eigen manier van denken. En dat is allemaal prima. Ik vertel alleen hoe wij het hier doen in Wilhelminaoord, wat wij geven, hoeveel wij geven en in welke mate wij iets aanpassen. U kunt ermee doen wat u wilt.

We hebben in afdeling Noord, het voormalige 10 en 11, inmiddels een paar zeer goed verlopen vluchten gehad. Weinig achterblijvers, hoofdzakelijk tevreden liefhebbers en dat is mooi. Daar doen we het uiteindelijk met elkaar voor. Afgelopen week kwam het bericht naar buiten dat we aankomende donderdagavond gaan inkorven voor een midfondvlucht. Persoonlijk juichen wij dat toe, want twee nachten mand is in alle gevallen beter voor het leerproces dan één nacht mand.

Ook daarover kan men natuurlijk weer in discussie gaan. Dat gebeurt in de duivensport altijd. Maar voor mij blijven de feiten overeind: twee nachten mand is vooral beter voor de onervaren jaarlingen dan één nacht mand.

Wanneer men een midfondvlucht met één nacht mand wil organiseren, dan gaat dat bijna altijd ten koste van de tijd die de verzorgers hebben om de duiven regelmatig water te geven. De duiven worden dan vaak tegen 23.00 uur verzameld en daarna moet men flink opschieten om op tijd op de losplaats te zijn. Met een beetje pech komt de container zo laat aan dat er weinig tot geen tijd meer is om de containers goed recht te zetten. Het water dat dan gegeven wordt, zakt naar de laagste zijde. De andere rijen manden krijgen dan weinig of zelfs geen kans om goed te drinken. Daar zit vervolgens direct een groot verschil in de aankomsten bij u thuis. Een deel van de duiven heeft net even kunnen drinken, een ander deel veel minder of helemaal niet.

 

Gaan de duiven, zoals nu, op donderdag al in de mand, dan is er veel meer tijd voor een rustige rit. Er is meer tijd om bij aankomst de containers goed te balanceren. Er is meer rust voor de begeleiders. Die begeleiders zijn zelf ook fitter en hebben daardoor meer tijd en energie om in de verzorging van onze duiven te steken. En daar gaat het uiteindelijk om. Dat is het belangrijkste.

Bij twee nachten mand is er nog een heel groot voordeel: op vrijdag krijgen de duiven eten in de mand. Dat eten is ontzettend belangrijk, want eten doet drinken. Ook de onervaren late jongen van 2025 krijgen na het eten dorst en gaan op zoek naar water. Dat doen ze bij één nacht mand vaak niet of veel minder. Een deel voer in de krop zorgt er gewoon voor dat bijna iedere duif uiteindelijk wel bij de waterbakken komt. Ze lopen door elkaar heen, ze hebben de hele vrijdag om het water te vinden en ze leren op die manier ook de mand en de waterbak kennen.

Op de dag van lossing is er dan bijna geen duif meer met dorst. Althans, veel minder dan bij één nacht mand. Duiven komen van een vlucht met twee nachten mand ook altijd beter thuis dan van één nacht mand, vooral wanneer de afstand groter is, de vrachtwagens langer moeten rijden en er bij één nacht mand nauwelijks tijd overblijft voor verzorging. En nogmaals: om die verzorging gaat het.

Daarom zijn wij hier in Wilhelminaoord altijd voor twee nachten mand. Ook, en dat is nog een veel groter discussiepunt, bij de eerste vluchten met jonge duiven. Als we dat zouden doen, dan ben ik ervan overtuigd dat ook, en misschien wel juist, de jonge duiven veel beter naar huis zouden komen. Ze hebben dan kunnen eten en drinken in de mand. Ze komen fit uit de mand en ze komen fitter bij u thuis.

Voor de gemiddelde oudere liefhebber is dit iets wat men van vroeger uit niet kent. Daardoor is men er uit principe vaak op tegen. Totdat men bij de eerste vluchten met jonge duiven twee nachten mand zou proberen en vervolgens zou moeten toegeven dat de jongen veel beter thuiskwamen en dat er aanmerkelijk minder verliezen waren. Het is niet voor niets dat veel topspelers hun jongen al op donderdagavond in de mand zetten. Gewoon thuis, in afdelingsmanden, om dat voordeel van twee nachten zelf te creëren.

Maar nu genoeg over de voordelen, want er zit ook een nadeel aan. Althans, hier bij afdeling Noord. Naast de donderdaginkorving zet men er plotseling ook nog een africhting naast op vrijdag, dus een dag later. Dat is een iets kortere vlucht dan de vlucht van donderdag, maar wel met één nacht mand.

Wat gaat er dan gebeuren? Veel duiven minder op donderdag. Misschien geeft dat wat meer ruimte in de containers, maar brandstofprijzen zijn het best te doen wanneer er een volle container naar één losplaats gaat. Met extra vervoer, extra begeleiding en een extra chauffeur voor de extra vlucht op vrijdag kan het zomaar duurder worden. Dat kan, het hoeft misschien niet, maar het risico is er wel. Bovendien zullen verenigingen meer vrijwilligers moeten hebben om twee dagen achter elkaar in te korven.

En dan komt de vraag: waarom eigenlijk?

Volgens mij is het hoofdzakelijk gedaan voor de marathonspelers. Veel van die liefhebbers hebben hun duiven nu op eieren of kleine jongen zitten, of ze verwachten rond het einde van deze week de eerste eitjes. Die liefhebbers willen niet dat er een ei in de mand wordt gelegd tijdens het transport. Ze willen ook niet dat door de twee nachten mand van de donderdaginkorving de terugkerende duiven niet meer op het nest gaan zitten, waardoor hun planning in de war wordt geschopt.

Natuurlijk is daar iets voor te zeggen. Dat begrijp ik best. Maar daar zijn ook oplossingen voor. Zorg dat ze op eitjes zitten die tijdelijk even onder een ander koppel worden gelegd. Of doe zoals velen doen: leg de eitjes tijdelijk in een broedmachine. Het komt bijna nooit voor dat een koppel na twee nachten mand niet weer op de eitjes gaat zitten. Bovendien zouden ook deze marathonduiven op vrijdag de rust krijgen, eten krijgen en volop gelegenheid hebben om te drinken. Dus ook voor die marathonduiven is twee nachten mand in veel gevallen beter. Maar goed, ik ben geen nestspeler en zeker geen marathonspeler, dus ik zeg dat met enige voorzichtigheid.

Toen ik afgelopen week met Gerrit Vedder over dit alles sprak, noemde hij een hele reeks marathonmannen op die juist op donderdag willen spelen en hun duiven ook gewoon in clubverband zetten. En dan komen we bij het volgende punt.

Door de marathonspelers bij ons in de vereniging komen er donderdag ongeveer 150 duiven minder in concours. Dat zijn 150 duiven minder in het totale aantal, maar voor de mindere programmaspeler betekent het vooral: ongeveer 50 kansen minder om nog een duif in de punten te krijgen. Die laatste categorie staat normaal vaak nog net op de uitslag door het ruime aantal marathonduiven dat meedoet. Marathonduiven kunnen op vitesse en midfond in principe niet de snelheid ontwikkelen van echte programmaduiven. Daardoor maken ze de uitslag breder. De tijd tussen de snelste duif en de laatste prijsduif wordt langer.

Voor die minder presterende programmaspelers kan dat veel uitmaken. Zij hebben aankomend weekend een grotere kans om nog minder duiven, of misschien zelfs helemaal geen duiven, op de uitslag te hebben. Voor de beter presterende programmaspelers zullen de punten eerder verdiend zijn. Een hoog prijspercentage voor de één, maar eronderdoor voor de ander.

Voor de gemiddelde marathonspeler is het normaal dat hij op korte vluchten weinig prijzen pakt. Dat vinden ze ook niet erg, want dat is hun spel niet. Maar de mindere programmaspeler is blij wanneer hij door het grotere aantal duiven toch op papier komt. Op zaterdag zie je dan meer blije gezichten. Ze staan op de lijst. Er is nog steeds kans voor de kampioenschappen. Trots komen ze thuis en wijzen ze op de uitslag: kijk, ik sta er weer op. Volgende week nieuwe kansen.

 

De extra vrijdagvlucht wordt naar buiten toe gebracht als een extra trainingsvlucht voor onervaren late jongen. Maar laten we eerlijk zijn: het is natuurlijk hoofdzakelijk voor de marathonspelers die hun duiven geen twee nachten mand willen geven.

Daar komt bij dat er doordeweeks al diverse mogelijkheden zijn voor marathonspelers om hun duiven op andere vluchten te zetten. Er zijn verschillende lokalen met eigen vervoer die bijvoorbeeld op dinsdag of woensdag vluchten met één nacht mand organiseren. Die zijn daar ook voor opgezet. Ze hebben hun eigen vrijwilligers, hun eigen begeleiders en hun eigen systeem. In principe gaan die duiven bijna altijd op de eerste dag los. Naar het weer en het verloop wordt vaak wat minder gekeken. Zie het maar als de zogenaamde taartvluchten in september en oktober. Ze gaan bijna altijd los. Men noemt dat selectievluchten. Een traag verloop is dan niet erg. Thuiskomen, dát is wat telt.

Dus is het nu werkelijk zo belangrijk dat er naast de donderdaginkorving ook nog een vrijdaginkorving komt? Onder aan de streep denk ik dat het meer onvrede brengt dan plezier.

En dan nog iets, niet geheel onbelangrijk. Voor deze week stond de midfondvlucht eerst gepland op vrijdagavond. Nu is die vlucht naar een dag eerder verplaatst, met als reden het rijtijdenbesluit. Dat lijkt mij niet de echte reden, want dat rijtijdenbesluit wist men van tevoren ook al. Dat is niet iets wat vorige week plotseling uit de lucht is komen vallen.

Daarom blijf ik bij mijn mening. Twee nachten mand is voor de duiven beter. Voor de verzorging is het beter. Voor het leerproces van onervaren duiven is het beter. Voor de kans dat duiven op de losplaats goed drinken is het beter. Voor de rust van begeleiders en chauffeurs is het beter. En uiteindelijk is het ook beter voor het verloop van de vlucht en voor het thuiskomen van onze duiven.

Natuurlijk zijn er altijd uitzonderingen. Natuurlijk heeft iedere liefhebber zijn eigen situatie, zijn eigen planning en zijn eigen spel. Daar moet ruimte voor zijn. Maar wanneer we het hebben over het algemene belang van de duiven, de verzorging onderweg en het leerproces van jonge en onervaren duiven, dan is twee nachten mand gewoon de betere keuze.

En nogmaals: u hoeft het niet met mij eens te zijn. U bent baas op uw eigen hok. U bepaalt zelf wat u voert, hoe u speelt en waar u uw duiven op zet. Ik vertel alleen hoe wij het hier zien en waarom wij, hier in Wilhelminaoord, altijd vóór twee nachten mand zijn, maar wel met zoveel mogelijk duiven en dus kansen voor iedereen om “ op papier te komen” dat behoudt leden. 

 

In deel 2 vandaag gaan we aandacht geven aan het voeren met twee nachten mand

 

Terug